Chuyên sâu · Nhân vật · Có spoiler đến Wano
Ở Wano, Sanji có một lựa chọn trông khá mất mặt đối với một người vốn quen lao vào nguy hiểm: anh gọi Robin đến cứu mình. Tiếng cầu cứu vang khắp lâu đài, khiến những kẻ đứng ngoài có thể xem đó là biểu hiện yếu đuối. Với người đã theo dõi Sanji từ Baratie, đây lại là một thay đổi đáng mừng. Anh chịu thừa nhận có việc mình không giải quyết được và giao phần việc ấy cho đồng đội.
Sanji chưa bao giờ thiếu lòng can đảm. Điều khiến anh thường rơi vào bế tắc là thói quen tự nhận trách nhiệm cho sự an toàn của người khác, kể cả khi cái giá phải trả là cuộc sống mình mong muốn. One Piece xây dựng mâu thuẫn ấy qua những mối quan hệ gần gũi nhất của anh. Lòng tốt giúp Sanji trở thành người đầu bếp mà băng Mũ Rơm cần, nhưng khi anh gạt bỏ mong muốn của bản thân để bảo vệ họ, chính lòng tốt ấy lại khiến mọi người khó đến gần.
Bữa ăn ở Baratie và món nợ với Zeff
Việc Sanji cho Gin ăn khi người này không có tiền cho thấy lòng tốt của anh có một nguyên tắc rất cụ thể. Đứng trước một người đang đói, anh ưu tiên bữa ăn trước khi xét người ấy có đáng được giúp hay không. Đây là lựa chọn của một đầu bếp coi chuyện để người khác chết đói là điều không thể chấp nhận. Anh không cần Gin trở thành người tốt trước rồi mới chịu đưa đĩa thức ăn ra. Đối chiếu cảnh chính thức.
Cách sống ấy đáng quý bởi nó không phụ thuộc vào lợi ích trước mắt. Tuy nhiên, nó cũng đặt Sanji vào tình thế dễ chịu thiệt. Giúp một người đang nguy khốn không bảo đảm người đó sẽ đối xử tốt với mình, còn sự tử tế không tự làm những nguy hiểm xung quanh biến mất. Tác phẩm vì vậy cho phép người đọc vừa quý Sanji, vừa lo ngại trước lựa chọn của anh. Hai phản ứng ấy không loại trừ nhau.
Với Zeff, tình cảm còn phức tạp hơn vì gắn với ơn cứu mạng và những năm tháng cùng xây dựng Baratie. Sanji từng chưa thể lên đường theo đuổi All Blue vì nghĩ đến món nợ với ông. Điều đáng chú ý nằm ở chỗ một tình cảm tốt đẹp có thể khiến anh tự giới hạn tương lai. Biết ơn Zeff là điều dễ hiểu, nhưng nếu phải ở lại mãi mới chứng minh được lòng biết ơn, giấc mơ chung của hai người sẽ chẳng còn cơ hội thành hiện thực.
Whole Cake cho thấy giới hạn của việc hy sinh một mình
Đến Whole Cake Island, Sanji tiếp tục đặt sự an toàn của người khác lên trước ý muốn của mình. Anh có những lý do rất thực tế để không trở lại với Luffy: Zeff có thể bị đe dọa, gia đình ruột đang gặp nguy hiểm và bản thân anh đã làm tổn thương thuyền trưởng. Đó không phải những nỗi lo có thể giải quyết bằng một lời động viên. Nếu bỏ qua sức ép ấy, chúng ta sẽ đánh giá sự do dự của Sanji quá dễ dàng.
Dẫu vậy, cách anh giải quyết vấn đề vẫn có một điểm đáng trách. Anh quyết định thay đồng đội rằng rời bỏ họ là phương án tốt nhất, rồi tìm cách khiến họ chấp nhận quyết định ấy. Người được bảo vệ không còn cơ hội nói mình sẵn sàng chịu rủi ro đến đâu. Vì muốn giữ mọi người tránh xa nguy hiểm, Sanji vô tình đối xử với tình bạn như một trách nhiệm chỉ mình anh phải gánh.
Đây cũng là lý do cuộc đối đầu với Luffy gây đau lòng. Một người nghĩ sự ra đi của mình sẽ giảm bớt rắc rối, trong khi người còn lại không đồng ý với cái tương lai đã bị chọn sẵn. Sự hy sinh có vẻ cao đẹp nếu chỉ nhìn vào phần Sanji mất đi. Nhưng nhìn từ phía đồng đội, đó còn là việc họ sắp mất một người quan trọng mà không được cùng anh tìm cách khác.
Điều Luffy muốn nghe là mong muốn thật của Sanji
Trong cuộc gặp lại, hộp cơm có những món đồng đội yêu thích khiến lời từ chối của Sanji trở nên khó tin. Anh vẫn nhớ điều mọi người thích ăn, dù đang cố cắt đứt quan hệ với họ. Chi tiết ấy phù hợp với cách One Piece viết về một đầu bếp: tình cảm hiện ra qua công việc chăm sóc thường ngày, không cần một lời giải thích dài về mức độ gắn bó. Đối chiếu cảnh chính thức.
Luffy muốn Sanji nói điều mình thực sự mong muốn. Khi anh thừa nhận muốn trở về Sunny, vấn đề chưa tự biến mất, nhưng ít nhất mọi người đã có thể bắt đầu từ một sự thật. Sanji có thể muốn cứu gia đình và đồng thời muốn tiếp tục đi cùng băng Mũ Rơm. Hai mong muốn ấy khiến tình thế khó xử hơn, nhưng chúng đều thuộc về anh và đều đáng được lắng nghe.
Vì vậy, ý nghĩa của cuộc đoàn tụ không chỉ nằm ở việc thuyền trưởng tha thứ cho một người bạn. Luffy buộc Sanji thôi xem mong muốn của bản thân là thứ có thể bỏ đi đầu tiên. Muốn cùng giải quyết khó khăn, họ cần biết anh muốn sống thế nào sau khi mọi chuyện kết thúc. Một kế hoạch bảo vệ Sanji mà không tính đến điều ấy vẫn chưa thực sự bảo vệ được anh.
Nhờ Robin giúp là một cách tin tưởng đồng đội
Tình thế ở Wano đưa mâu thuẫn ấy sang một hoàn cảnh khác. Bị Black Maria giữ lại, Sanji gọi Robin và được cô đến cứu. Hành động này không xóa bỏ các nguyên tắc của anh, cũng không khiến anh đột nhiên trở thành người chẳng cần cố gắng. Anh nhận ra mình cần một người có thể xử lý tình huống mà bản thân đang mắc kẹt. Đối chiếu cảnh chính thức.
Lời cầu cứu vì thế có ý nghĩa hơn một cảnh giải nguy thông thường. Sanji chấp nhận để đồng đội nhìn thấy giới hạn của mình. Đồng thời, anh thừa nhận Robin đủ khả năng bước vào nguy hiểm và tự quyết định việc mình làm. Nếu cứ giữ cô ở ngoài vì muốn bảo vệ, anh sẽ tiếp tục đánh giá tình bạn từ một phía, còn năng lực và lựa chọn của Robin bị đẩy xuống sau nỗi lo của mình.
Không nên từ một cảnh ấy kết luận Sanji đã thay đổi hoàn toàn. Nhân vật vẫn có những tính cách cố chấp và không phải lúc nào cũng chọn cách xử lý dễ chịu nhất. Nhưng đây là một bước tiến rõ ràng trong quan hệ với đồng đội. Anh không cần chứng minh mình xứng đáng ở trên con tàu bằng cách chịu đựng tất cả. Những người đi cùng còn có thể giúp anh làm điều anh không làm được.
Góc nhìn khác: lòng tốt cũng là lựa chọn của Sanji
Đọc Sanji chỉ qua những lần chịu thiệt sẽ khiến nhân vật nghèo đi khá nhiều. Anh có tay nghề, lòng tự trọng nghề nghiệp và sự tò mò trước nguyên liệu mới. All Blue cũng là một mong muốn riêng, gắn với niềm vui nấu ăn chứ không chỉ với việc phục vụ ai đó. Chính những điều ấy khiến sự hy sinh có trọng lượng, bởi người đọc hiểu anh thực sự có một tương lai để mất.
Quá khứ bị gia đình coi thường giúp giải thích vì sao việc được chấp nhận quan trọng với Sanji, nhưng không đủ để giải thích mọi hành động của anh. Sự rộng lượng còn là lựa chọn có ý thức và là phẩm chất anh muốn gìn giữ. Nếu cho rằng tất cả lòng tốt đều chỉ bắt nguồn từ tổn thương, chúng ta sẽ vô tình phủ nhận khả năng tự quyết của chính người đang được phân tích.
Bởi vậy, điều đáng mong ở Sanji không phải là anh ngừng quan tâm đến người khác. Anh cần giữ được sự tử tế mà không mặc định bản thân luôn là người có thể bị bỏ lại. Khi chấp nhận Luffy đến đón và gọi Robin giúp mình, anh cho tình bạn cơ hội diễn ra từ cả hai phía. Người đầu bếp chăm lo bữa ăn cho cả băng cũng có quyền mong những người ấy đưa mình trở về an toàn.
Tóm lại
Lòng tốt của Sanji đáng quý vì đó là điều anh lựa chọn giữ lại. Biết nhờ người khác giúp cho phép anh tiếp tục sống tử tế mà không xem tương lai của mình là thứ phải hy sinh đầu tiên. Băng Mũ Rơm cần người đầu bếp trở về cùng họ, chứ không chỉ cần anh mở đường cho mọi người thoát hiểm.
Nguồn tham khảo: One Piece official, One Piece official, One Piece official, One Piece official, One Piece official, One Piece official, Official Luffy and Sanji PV. ©Eiichiro Oda/Shueisha, Toei Animation.
