Trong 27 phim điện ảnh Detective Conan đã ra mắt, Phantom of Baker Street (tựa Nhật: Meitantei Conan: Beikā Sutorīto no Bōrei) là cái tên thường xuyên được nhắc đến khi fan bàn về những phần hay nhất, dù phim đã ra mắt từ ngày 20/4/2002. Phim đứng thứ hai trong một khảo sát bình chọn năm 2016 trên 19 phim đã phát hành tính đến thời điểm đó, và xếp thứ ba trong khảo sát yêu cầu của fan năm 2006.
Một trò chơi VR biến thành cái bẫy sinh tử
Phim mở đầu bằng bối cảnh khá khác lạ so với phần lớn các phim Conan khác: buổi thử nghiệm trò chơi thực tế ảo mang tên Cocoon, quy tụ 50 người chơi trong đó có Conan và Ran. Hai năm trước đó, thần đồng lập trình Hiroki Sawada, người tốt nghiệp MIT, đã biến mất bí ẩn ngay sau khi hoàn thành một hệ thống trí tuệ nhân tạo tên Noah's Ark.
Khi một nhân viên bị sát hại với dòng máu viết ba chữ cái J-T-R (Jack the Ripper) trên bàn phím, Noah's Ark chiếm quyền điều khiển hệ thống và tuyên bố người chơi phải sống sót qua kịch bản mình chọn nếu không muốn bỏ mạng. Conan cùng nhóm bạn chọn kịch bản "All-Time London", dựng lại London thế kỷ 19 lấy cảm hứng từ Sherlock Holmes.
London của Sherlock Holmes qua góc nhìn Conan
Bên trong thế giới ảo, nhóm nhân vật đối mặt với những cái tên quen thuộc từ nguyên tác Arthur Conan Doyle như Giáo sư Moriarty, Sebastian Moran, và cuộc truy tìm Jack the Ripper huyền thoại. Nhiều địa danh gắn liền với Sherlock Holmes được tái hiện, từ căn hộ 221B phố Baker đến những con phố sương mù đặc trưng.
Nhà phê bình Carlo Santos của Anime News Network nhận xét phim đi chệch khỏi công thức quen thuộc của loạt Conan nhờ bối cảnh London "như tranh vẽ" và cấu trúc bí ẩn kép, dù cũng cho rằng nhịp phim có vấn đề và yếu tố Sherlock Holmes chưa được khai thác hết tiềm năng.
Vụ án thật ẩn sau trò chơi ảo
Cái hay của kịch bản, do Hisashi Nozawa chấp bút (đây là phim Conan đầu tiên ông viết), là việc lồng ghép một vụ án đời thực vào trong trò chơi: quá trình điều tra dần hé lộ CEO công ty phần mềm, Schindler, chính là hậu duệ của Jack the Ripper ngoài đời, điều mà Hiroki đã phát hiện trước khi biến mất. "Hideki Moroboshi", nhân vật hóa thân của Hiroki trong game, cuối cùng lộ diện chính là Noah's Ark. Hài lòng vì tin rằng trẻ em đại diện cho một tương lai tốt đẹp hơn, Hiroki giải thoát người chơi rồi tự xóa mình khỏi hệ thống.
Vì sao phim vẫn được nhắc đến sau hơn 20 năm
Về mặt sản xuất, đây là phim Conan cuối cùng dùng hoàn toàn hoạt hình vẽ tay (cel animation) trước khi loạt chuyển sang kỹ thuật số, và là phim đầu tiên trong loạt vượt mốc doanh thu 3 tỷ yên, đạt 3,4 tỷ yên (khoảng 34,4 triệu USD), trở thành phim Nhật ăn khách thứ hai năm 2002. Kỷ lục này chỉ bị phá bởi phim thứ 13 của loạt với 3,5 tỷ yên. Tác giả Gosho Aoyama từng chia sẻ đây là bộ phim mà mẹ ông yêu thích nhất.
Ở góc độ nội dung, phim đứng ra khỏi công thức hành động-truy đuổi quen thuộc để đặt câu hỏi lớn hơn: những đứa trẻ được chọn tham gia Cocoon đều là con nhà giàu có, và trò chơi buộc chúng phải hợp tác thay vì dựa vào trí thông minh cá nhân để sống sót, một cách tiếp cận khác biệt so với phần lớn phim Conan tập trung vào một vụ án đơn lẻ.
Có thực sự là phim Conan hay nhất?
Với hơn hai mươi phim đã ra mắt và gu xem phim của mỗi người khác nhau, khó có câu trả lời tuyệt đối cho câu hỏi này. Nhưng việc Phantom of Baker Street vẫn được nhắc lại trong các cuộc bình chọn của fan, dù ra mắt cách đây hơn 20 năm và các phim sau này có ngân sách, hiệu ứng vượt trội hơn nhiều, cho thấy sức nặng nằm ở ý tưởng: một trò chơi thực tế ảo lấy cảm hứng Sherlock Holmes, một vụ án thật ẩn giấu bên trong, và một thông điệp về việc trưởng thành qua hợp tác thay vì chỉ dựa vào tài năng cá nhân.
Nguồn tham khảo: Wikipedia, Anime News Network, AniList. Thông tin ghi nhận đến ngày 27/9/2026.